રૂઢીપ્રયોગ અને તેના અર્થ - 4

જાત ઘસી નાખવી	:-	સખત શ્રમ કરવો.
જીવ બગડવો	:-	નિરાશ થવું.
ચોરે ચડવું	:-	પ્રસિદ્ધ થવું.
જંગલ થવું	:-	વેરાન થવું.
છાશમાં માખણ જવું	:-	કામ ન આવડવું.
ગૂંચ કાઢવી	:-	મુશ્કેલી દૂર કરવી.
કોરે કાગળે મતું મારવું	:-	મફત કામ કરાવવું.
કાળા તલ ચોરવા	:-	ખરાબ કાર્ય કરવું.
કાશ કાઢવી	:-	પીડા બતાવવી.
કળશ ઢોળવો	:-	પસંદ કરવું.
કપૂરે કોગળા કરવા	:-	સુખી હોવું.
કબાડું કરવું	:-	ગેરસમજ થવી.
આંખમાંથી ભાલા કાઢવા	:-	કરડી નજરે જોવું.
આંખમાં કમળો હોવો	:-	અદેખાઈ હોવી.
આંગળી પર રાખવું	:-	લાડમાં રાખવું.
ધાપ મારવી	:-	આડોઅવળો હાથ મારવો.
ધુમાડો કરવો	:-	ખોટી રીતે ખર્ચી નાખવું.
ધૂળ ફાક્તા કરી દેવું	:-	પાયમાલ કરવું.
નવાણુંનો ધક્કો પડવો	:-	ભારે ખોટ આવવી.
નોખ રહેવી	:-	આબરૂ રહેવી.
પગ આવવા	:-	અદશ્ય થવું.
પહાડ ઉઠાવવો	:-	ભારે કામ પૂરું કરવું.
પાઘડી મૂકવી	:-	દેવાળું કાઢવું.
પડો વજડાવવો	:-	ઢંઢેરો પિટાવવો.
પાડ ચડવો	:-	ઉપકાર તળે આવવું.
પાતરે પાણી પાવું	:-	હથેળીમાં નચાવવું.
પાનિયું ઊઘડવું	:-	નસીબ ખૂલવું.
પાર પામવો	:-	ભેદ જાણવો
બીડું ઝડપવું	:-	કોઈ સાહસ માથે લેવું.
મૂળ ખોદવા	:-	નિંદા કરવી.
મૂછ ચડાવવી	:-	લડાઈ કરવી.
મુઠ્ઠીમાં રાખવું	:-	કાબૂમાં રાખવું.
ધૂળ ફાક્તા કરી દેવું	:-	પાયમાલ કરવું.
ધોખો પહોંચવો	:-	ઝપાટો લાગવો.
ધાર્યું તીર વાગવું	:-	ધારેલા અર્થની સિદ્ધિ થવી.
નવ નેજા પાણી ઊતરવું	:-	મહામુશ્કેલી પડવી.
નસકોરાં ફૂલવાં	:-	અભિમાન ચડવું.
નાણી જોવું	:-	તપાસ કરી જોવી.
શ્રાવણ-ભાદરવો વહેવો	:-	ચોધાર આંસુ સારવાં.
શૂળી ઉપર સૂવા જવું	:-	જીવને જોખમે ઝંપ લાવવું.
સગડી માથે લેવી	:-	બીજાની આપદા વહોરી લેવી.
સણકો થવો	:-	માઠું લાગવું.
સરાણે ચડાવવું	:-	આરંભ કરી આપવો.
શંખ વાગવો	:-	ખાલીખમ થઈ જવું.
શંખ ફૂંકવો	:-	હારી જઈ અધવચ્ચે પડતું મૂકવું.
વેલો વધવો	:-	કુટુંબ કે પરિવાર વધવો.
વેળા ભજવી	:-	ઓચિંતી ભારે આફત આવવી.
વેઠે કંકોડી દળવી	:-	નકામો પ્રયત્ન કરવો.
વીંટીમાંનું નંગ હોવું	:-	લુચ્ચું હોવું.
વીસ વસા થવું	:-	પાર ઊતરવું.
વેઢા ગણવા	:-	ગણતરી કરવી.
વેતરણ રાખવી	:-	સગવડ રાખવી.
શુક્રવાર વળવો	:-	લાભ થવો.
સાતા વળવી	:-	શાંતિ મળવી.
સસલાનું શિંગડું શોધવું	:-	ફોગટ ફાંફાં મારવાં.
સળ ન સૂઝવી	:-	કશી ગમ ન પડવી.
સળ બેસાડવા	:-	બરાબર સમજાવી લેવું.
સંઘ કાશીએ જવો	:-	મનની મુરાદ પાર પડવી.
સાકર પીરસવી	:-	મીઠું બોલી કામ કઢાવી લેવું.
સાપે છછૂંદર ગળવું	:-	મુશ્કેલીમાં આવવું.
સાતપાંચ ગણવા	:-	નાસી જવું.
સૂરજ તપતો હોવો	:-	ચડતી હોવી.
કાળજુ કંપવું	:-	ખુબ દુઃખ થવું.
કપાળે ડામ દેવો	:-	કંઈ જ ન આપવું.
આંગળી ઊંચી કરવી	:-	સંમત થવું.
પેટ ગળે આવવું	:-	ખૂબ ખાવું.
મોઢા પર આવવું	:-	યાદ આવવું.
મોઢામાં તરણું લેવું	:-	લાચારી બતાવવી.
મોઢા પર શાહી રેડાવી	:-	પ્રતિષ્ઠાને હાનિ પહોંચવી.
વરે પડવું	:-	ઠેકાણે પડવું.
વલો પડવો	:-	નિષ્ફળ જવું.
વાઘ મારવો	:-	મોટું બહાદુરીનું કામ કરી બતાવવું.
વાજ આવવું	:-	ત્રાસી જવું.
વા આવે તેમ કરવું	:-	મનમાં આવે તેમ કરવું.
વળતાં પાણી થવાં	:-	જોર ઓછું થવું.
વાસીદામાં સાંબેલું જવું	:-	અશક્ય કામ દેખાવું.
હાડકાં ચોરવા	:-	આળસ કરવી.
માટીમાં મેળવવું	:-	નાશ કરવો.
મરચાં વાટવાં	:-	કોઈની ગેરહાજરીમાં નિંદા કરવી.
મંત્ર મૂકવો	:-	છૂપી સલાહ આપવી.
મલાજો પાળવો	:-	મર્યાદા રાખવી.
માથામાં પવન ભરાવો	:-	મગરૂર થવું.
મીણો ચડવો	:-	ઘેન ચડવું.
મીંડુ વળવું	:-	ખલાસ થવું.
મોટું ગામતરું કરવું	:-	મરણ પામવું.
મોડ મૂકવો	:-	જવાબદારીનો ભાર ઉઠાવવો.
મોટે પાટલે બેસવું	:-	માન આપવું.
મોઢા ઉપર નાક ન હોવું	:-	શરમ ન હોવી.
લીલાંપીળાં દેખાવાં	:-	આંખે અંધારાં આવવાં.
લોટ ઊડવો	:-	પાયમાલ થઈ જવું.
વટાણા માપવા	:-	નાસી જવું.
રેવડીના ફેરમાં આવવું	:-	મુશ્કેલીમાં આવવું.
નિવેદ થવાં	:-	રુશવત આપવાની સગવડ થવી.
નેપાળો આપવો	:-	ખૂબ ધમકાવવું.
તાડનો ત્રીજો ભાગ હોવું	:-	ઘણું ઊંચું હોવું.
તલમાં તેલ ન હોવું	:-	સામથ્ર્ય જતું રહેવું.
તૂતે તૂત ચલાવવું	:-	ખોટી બનાવટી વાત કહેવી.
તાકડો સાધવો	:-	યોગ્ય વખત જોઈને કામ કરવું.
ઘડો ગાગર થવો	:-	સારોનરસો નિકાલ થવો.
ગોળો ગબડાવવો	:-	અડચણ નાખવી